|
Aydınlatma Terimleri ve Kavramları
Işık ve ışınım ; Işık, insan gözünde parıltılı bir duyum uyandıran, yani görülebilen, elektromanyetik ışınımın adıdır. 360 ile 830 nm arasındaki elektromanyetik ışınım, tayfının fevkalade küçük bir parçasıdır.
Işık akısı ; Birim: Lümen [lm]. Işık akısı olarak, ışık kaynağından verilen ve tafsal göz hassasiyeti ile değerlendirilen ışıyan güç adlandırılır.

Işıksal yeğinlik ; Birim:Cadela [cd]. Bir ışık kaynağı, ışıksal akısını genelde çeşitli yönlere ve değişik yeğinlikte yayar. Belli bir yönde yayılan ışığın yoğunluğu, ışıksal yeğinlik I olarak adlandırılır.

Işıksal aydınlık E ; Birim: Lux [lx]. Işıksal aydınlık E, düşen ışıksal akının aydınlatılacak yüzeye olan oranını bildirir. Işıksal aydınlık, 1 lm değerinde ışık akısının 1m2 yüzeye eşit yayılmış şekilde düştüğü durumda 1 lx değerindedir.

Işıksal ışıklılık L ; Birim: Beher m2 için Candela [cd/m2] Bir ışık kaynağının veya aydınlatılan bir yüzeyin aydınlatma yoğunluğu L, algılanan aydınlık etkisi için esastır.

Işıksal verim ; Birim: Beher Watt için Lümen [lm/W]. Işıksal verim, kullanılan elektrik gücünün, hangi ekonomik düzeyde ışığa dönüştüğünü bildirir.
Renk sıcaklığı ; Birim: Kelvin [K]. Bir ışık kaynağının renk sıcaklığı, "kara projektör" ile tanımlanır ve "Planck'ın geometrik yeri ile " gösterilir. " Sıcak projektör"ün sıcaklığı arttığında, mavi rengin tayf içerisindeki payı büyür, kırmızının payı azalır. Sıcak beyaz bir ışığa sahip bir akkor lamba örneğin 2700 K değere sahipken, aynı değer bir gün ışığı flüoresan lambasında 6000 K olmaktadır.

Işık rengi ; Işık rengi, renk sıcaklığı ile gayet güzel tarif edilmektedir. Burada üç ana grup bulunmaktadır:
Sıcak beyaz< 3300 K
Doğal beyaz 3300-5000 K
Gün ışığı beyazı > 5000 K.
Aynı ışık rengine rağmen, lambalar, ışıklarının tayfsal bileşimleri nedeniyle çok farklı renksel geriverim özelliklerine sahiptirler.
Renksel geriverim ; Kullanılan yere ve görüş amacına bağlı olarak, yapay ışığın, renk algılamanın olabildiğince hassas gerçekleşmesini (gün ışığında olduğu gibi) sağlaması gerekir.

Işık formülleri ; Işık tekniğinde kullanılan en önmli formüller:
|
şıksal yeğinlik I
[cd]
|
Mekan açısından ışık akısı
Mekan açısı [sr]
|
|
Işıksal aydınlık E
[lx]
|
Düşen ışık akısı [lm]
Aydınlatılan yüzey [m2]
|
|
Işıksal ışıklılıkL
[cd/m2]
|
Işıksal yeğinlik [cd]
[Metre olrak mesafe [m]]2
|
|
Işıksal verim h
[lm/W]
|
Üretilen ışık akısı [lm]
Alınan elektrik gücü [W]
|
|